Kategori: Makaleler

Hereditary Ne Anlatmak İstiyor? Hayat bazen gizli korkularla, bilinçaltındaki travmalarla şekillenir. Bazen o korkular, karanlık bir sırrı, bir aileyi perişan eden bir laneti doğurur. Hereditary (Aile Kökeni), bir ailenin köklerinden, genetik miraslarından ve üzerlerinde taşıdıkları korkunç sırlarından gelen bir korkunun hikayesidir. Birçok korku filmi, dışarıdan gelen tehditleri işlerken, Hereditary içsel bir savaşın ve jenerasyonlar boyu süregelen bir karanlığın hikayesini anlatıyor. Peki, bu filmde anlatılmak istenen ne? Ailenin, geçmişin, kimliğin ve kaderin nasıl iç içe geçtiğini anlamaya çalışırken, hem kadınların empatik hem de erkeklerin çözüm odaklı yaklaşımlarını nasıl işlediğine bir göz atalım. Bir Aile, Bir Yıkım Annie Graham, ailesini kaybettikten sonra…

Deprem İvme Ölçer Nedir? Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsan Davranışlarını Çözümlemeye Çalışan Bir Psikologun Merakı İnsan psikolojisinin karmaşıklığı, bazen fiziksel olaylarla bile derin bağlar kurar. Deprem gibi doğal afetler, yalnızca çevremizdeki dünyayı sarsmakla kalmaz, aynı zamanda içsel dünyamızı da etkiler. İvme ölçer gibi teknolojik cihazlar, depremlerin fiziksel etkilerini ölçerken, bizim bu etkilerle nasıl başa çıktığımızı gözlemlerken, psikolog olarak ben de her zaman bir soruya takılırım: “Bir insanın içsel tepkisi, fiziksel dünyanın etkileriyle ne kadar örtüşür?” Deprem ivme ölçeri, sarsıntının büyüklüğünü ve gücünü belirlerken, biz insanlar da içsel olarak farklı hızlarla, farklı şekillerde tepki veririz. Bu yazıda, deprem ivme ölçerinin ne…

Alt Dudak Isırmak Ne Anlama Gelir? Tarihsel Arka Plan: Sessiz Bir Alışkanlık Nasıl Met Olur? İnsanların dudaklarını ısırma alışkanlığı; günümüzde sıklıkla rastlanan bir davranış biçimi olsa da, tarihsel olarak dikkate alınmış özel bir konu olmamıştır. Antik çağlardan itibaren yüz ifadeleri ve dudak hareketleri, sosyal etkileşim ve jestler bağlamında incelenmiş olsa da, alt dudak ısırma eylemi özellikle ayrı bir psikolojik ya da davranışsal kalıp olarak detaylı şekilde kayda geçmemiştir. Ancak 20. yüzyılın ortalarından itibaren psikanaliz ve davranış bilimleri, ağız çevresi alışkanlıklarını ve ifadelerini daha yoğun biçimde analiz etmeye başlamıştır. Özellikle 1950’ler ve 60’larda beden dili çalışmaları kapsamında, dudak hareketleri “çekicilik”, “kaygı” ya da “kendini kontrol etme” işaretleri olarak yorumlanmıştır. Örneğin…

Akıl Var İzan Var: Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyaset Bilimi Analizi Güç ve Akıl İlişkisi: Toplumsal Düzenin İnşasında Bir Anlam Arayışı Akıl var izan var

10 Yaşında Jimnastiğe Başlamak Geç Mi? Jimnastik dendiğinde çoğumuzun aklına küçük yaşlarda başlamış, yıllar içerisindeki yoğun antrenmanlarla gelişmiş sporcular geliyor. Ancak bu algının, aslında bilimsellikle ne kadar örtüştüğünü incelemek gerek. Bu yazıda, 10 yaşında jimnastiğe başlamanın tarihsel altyapısını, günümüzdeki araştırmaları ve pratik açıdan ne ifade ettiğini ele alacağız. Tarihsel Arka Plan: “Erken Başlamak” Efsanesi Jimnastikte erken yaşlarda başlamanın yaygınlığının kökeni 20. yüzyıla dayanıyor. Özellikle kadın artistik jimnastiğinde sporcular genellikle çocuk yaşta (örneğin 5–7 yaş) antrenmana başlıyorlardı. Bu durumun nedeni; esneklik, vücut kontrolü, öğrenme kapasitesi gibi unsurların daha küçük yaşlarda daha kolay gelişmesi düşüncesi. Örneğin, bir çalışma “yaş trendleri” açısından erkek artistik jimnastikte…

Şivan Ne Demek? TDK’ya Göre ve Farklı Bakış Açılarıyla Şivan’ın Anlamı Üzerine Bir Değerlendirme Merhaba sevgili okurlar! Bugün, dilin anlam yelpazesinde yer alan ilginç bir kelimeyi, “Şivan”ı ele alacağız. TDK’ya göre bu kelimenin anlamı nedir, insanlar bu kelimeyi farklı bağlamlarda nasıl kullanıyor, toplumsal ve kültürel açıdan nasıl algılanıyor? Erkeklerin ve kadınların bu terimi farklı açılardan nasıl değerlendirdiği üzerine derinlemesine bir inceleme yapacağız. Hadi gelin, bu kelimenin etrafında dönen farklı bakış açılarına birlikte göz atalım! TDK’ye Göre Şivan: Temel Tanım TDK’ye göre, “Şivan” kelimesi, genellikle Kürtçe kökenli bir isimdir ve erkek ismi olarak kullanılmaktadır. Bunun yanı sıra, halk arasında bazı bölgelerde…

İhtiyati Tedbir mi Haciz mi? Tarihsel Süreçler ve Toplumsal Dönüşümler Üzerinden Bir İnceleme Geçmişi Anlamak, Bugünü Kavrayabilmek Bir tarihçi olarak, geçmişin derinliklerine indiğimde, her dönemin kendine özgü normları, yasaları ve toplumsal dinamikleriyle şekillendiğini gözlemliyorum. Geçmişteki kararlar, bugüne miras kalan uygulamalarla hala varlıklarını sürdürüyor. Günümüzle geçmişi bağdaştırırken, bazen bir kavramın, özellikle de hukukla ilgili bir terimin evrimi bizlere toplumların nasıl bir değişim geçirdiğini ve hangi değerleri koruyarak yol aldığını gösteriyor. Bugün üzerinde konuşacağımız “ihtiyati tedbir” ve “haciz” gibi hukuk terimleri, aslında yalnızca birer yasal düzenleme değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik yapının yansımasıdır. İhtiyati Tedbir mi, Haciz mi? Tanımlar ve Hukuki…

İhtikâr Nedir? Felsefi Bir Yaklaşımla Ele Alınışı İhtikârın Anlamı ve Derinlikleri Felsefede, herhangi bir kavramın arkasındaki gerçeklik, onu anlayış biçimimizle şekillenir. İhtikâr kelimesi, genellikle piyasa ekonomisi ve etik bağlamında anılsa da, felsefi olarak baktığımızda çok daha derin bir anlam taşır. Bu kavram, tüccarların, ürünleri daha sonra yüksek fiyatla satmak amacıyla stoklaması anlamına gelir. Ancak bu basit tanımın ötesinde, ihtikâr, kapitalist toplumdaki değer üretim süreçleri, insan doğası ve toplumsal adaletle ilgili derin felsefi soruları gündeme getirir. Ontolojik bir bakış açısıyla, ihtikâr, sadece bir ekonomik faaliyet değil, aynı zamanda toplumsal yapıları ve ilişkileri şekillendiren bir güç olarak karşımıza çıkar. Peki, ürünlerin belirli…

İdefix İade Var Mı? Antropolojik Bir Perspektiften İnceleme Giriş: Kültürlerin Çeşitliliğini Merak Eden Bir Antropoloğun Davetkâr Girişi Kültürler, insanların dünyaya bakışlarını, değerlerini, ritüellerini ve davranışlarını şekillendirir. Bir topluluğun içinde bulunduğu koşullar, nasıl bir etkileşimde bulunacağını, hangi normları benimseyeceğini ve hangi kararları alacağını belirler. Kitap alışverişi gibi basit bir eylem bile, farklı kültürel bağlamlarda farklı anlamlar taşıyabilir. Bu yazıda, Türkiye’nin önemli online kitap satış platformlarından biri olan İdefix’in iade politikalarını antropolojik bir mercekten ele almayı amaçlıyorum. Bu gibi hizmetlerin arkasındaki toplumsal yapıları, sembolleri ve ritüelleri incelemek, bir yandan dijital çağın kültürel etkileşimlerini anlamamıza yardımcı olabilir. Peki, İdefix’in iade politikası, yalnızca ekonomik…

Kürtaj Açılımı Nedir? Kürtaj, hayatın en temel ve en hassas kararlarından biridir. İnsanlık tarihi boyunca bu konu, birçok kültürde, toplumda ve hatta bireysel yaşamda tartışma yaratmıştır. Peki, kürtaj gerçekten sadece bir tıbbi işlem midir? Yoksa ona dair tüm düşünceler, toplumların bakış açıları, dinamikleri ve kültürel normları ile şekillenen çok daha büyük bir mesele mi? İster kadın hakları perspektifinden, ister sağlık hakkı çerçevesinden ele alın, kürtaj, sadece fiziksel bir prosedür değil, derin toplumsal ve etik sorularla yüzleşilen bir alan. Her şeyden önce, “kürtaj” kelimesinin açılımına bakalım. Kürtaj, tıbbî bir müdahale ile gebeliğin sonlandırılması anlamına gelir. Bu işlem, istenmeyen gebeliklerin sonlandırılması için…